Mozart

Mozart wordt een regelrechte hit. Delfgaauw is weer solist en terug bij de oerkracht van zijn manipulatieve theatertechnieken, zijn perfecte stemverdraaiingen, zijn vaardige bewegingen en het spel van leugen en waarheid dat hij als geen ander beheert. ‘Mozart’ is qua inhoud net als ‘Wolkenjas’ herkenbaar, met veel spullen, een fragmentarische opbouw, toegankelijk en dus een goede kennismaking voor een nieuw volwassenenpubliek.

Kort na de dood van Wolgang Amadeus Mozart in december 1791 ging in Wenen het praatje als zou hij zijn vergiftigd. De bron van dit gerucht heeft niemand ooit kunnen achterhalen, maar het bleek ontuitroeibaar en groeide uit tot één van de beroemdste muziekhistorische mythes: de strijd tussen Mozart en Antonio Salieri.

Dat de ‘moord op Mozart’ tot de verbeelding spreekt, blijkt uit de talloze verhalen, romans, televisie-spelen en films. Nog overstelpender is echter de hoeveelheid wetenschappelijke antikelen en boeken die aan dit onderwerp zijn gewijd, variërend van de meest dubieuze nazistisch getinte geschriften tot alom geprezen standaardwerken. Hoewel inmiddels is aangetoond dat het moordkomplot van Salieri tegen Mozart een verzinsel is, heeft dat geenszins het einde van de mythe betekend. Voor de meeste mensen is de naam Salieri, zo men hem überhaupt kent, onverbrekelijk verbonden met die van Mozart. Hij wordt afgeschilderd als een door jaloezie verteerde, wraakgierige intrigant, die eropuit is Mozart te vernietigen.

Maar wie was Salieri in werkelijkheid? Ten tijde van Mozarts dood was hij een gevierd komponist, hij bekleedde de belangrijkste funktie van kapelmeester aan het weense hof en was, als men zijn tijdgenoten mag geloven, een beminnelijk en bescheiden mens. Hij was een middelmatig komponist die echter uitstekend met zijn talenten wist te woekeren. Nog tijdens zijn leven heeft hij meegemaakt hoe zijn werk verouderde èn hoe de eeuwigheidswaarde van Mozarts muziek steeds meer werd onderkend. Hij heeft Mozart 34 jaar overleefd; in 1825 stierf hij na een zeer langdurige ziekte die hem geestelijk en lichamelijk heeft gesloopt.

In deze solo-voorstelling geeft Fred Delfgaauw zijn visie op de relatie Mozart-Salieri; de ten tonele gevoerde personen en hun uitspraken zijn ontleend aan de historische werkelijkheid. De muziek van zowel Mozart als Salieri loopt als een rode draad door de handeling heen en vermengt zich met de beeldende vormentaal waar Studio Peer bekend om staat. De muziek vertelt het verhaal van ‘de eeuwige Mozart’, het goddelijke genie, het ongrijpbare mysterie, en wordt geplaatst tegenover de tragie-komische figuur van Salieri.

We zien Salieri op de laatste dag van zijn leven, geïsoleerd van de buitenwereld en gekweld door hallucinaties en gedachtes aan de naderende dood. Hij gaat nog éénmaal terug in zijn herinnering en doet ons verslag van zijn strijd tegen de mythe die rond zijn persoon wordt geweven. Uit alle macht verzet hij zich tegen de rol die hem wordt opgedrongen. Hij wil niet de geschiedenis in gaan als een tweederangs schurk in een macaber roddelverhaaltje. Hij wil voortleven in zijn muziek, als de komponist Antonio Salieri. En zo wordt zijn strijd tegen de mythe een gevecht tegen de vergetelheid. In ‘Mozart’ laat Studio Peer dit even tragische als komische gevecht op een muzikale en beeldende manier zien.


Mozart (1997) - reprise

Er wordt nog steeds veel naar de voorstelling ‘Mozart’ gevraagd. Delfgaauw is genoeg romanticus om de voorstelling eind 1996 opnieuw op het repertoire te nemen.
Waarom? Daarom.
‘Mozart heeft een aparte plaats gekregen. Bovendien geeft hij mij de kans om te ontdekken waar ik nu sta.
Wat is er gebeurt tussen toen en nu. Ik ga er weer voor repeteren. Er zullen dingen veranderd zijn. De publieke opinie had lange tijd de stelling aanvaard dat Mozart was vergiftigd door de jaloerse hofcomponist Salieri. Ik laat het publiek tot een ander inzicht komen en Salieri ontdekken dat hij geen geniaal componist was’.

Voor nadere informatie, zie Mozart 2002-2006.